خانواده آبچلیک
Family Scolopacidae
پرندگاني هستند آبچر با پاهاي نسبتا بلند يا خيلي بلند ، بالهاي دراز كه معمولا نوكتيز و زاويهدار است و منقار دراز و باريك كه ممكن است راست يا خميده باشد . پر و بال آنها اغلب در تابستان و زمستان متفاوت است نوار بالي و طرح دمگاه و دم در تشخيص آنها اهميت زيادي دارد .
بيشتر آنها مهاجرند و تابستانها را در سواحل جنوب منطقه زادوولد خود مي گذرانند
نسبتا اجتماعي هستند و بعضي از آنها گلههاي بزرگ تشكيل مي دهند . نــر و ماده آنها همشكل است .
معمولا روي زمين آشيانه ميسازند . جوجه آنها پوشيده از كركپر است و بعد از خروج از تخم قادر به فعاليت مي باشد . غذايشان شامل مواد مختلف حيواني و بعضي مواد گياهي است .
تلیله کوچک
انگليسي : Little Stint
فرانسوي : Becasseau minute
لاتين : Salidris Minuta
مشخصات :
14 سانتيمتر ؛ از همه تليلهها كوچكتر است و از تليله شكم سياه به وسيله منقار راست كوتاه و جثه ريز و خوشتركيبش شناخته مي شود . پرنده بالغ در تابستان تارك و سطح پشتي خرمايي رنگ دارد ، سينهاش رگهرگه با اثري از رنگ خرمايي ، و شكم و ابروي آن سفيد است . در زمستان سطح پشتي آن به رنگ خاكستري و گردن و سينهاش سفيدتر است . پرنده نابالغ شبيه بالغ ولي كمرنگتر و سينهاش يكدستتر است و دو علامت كمرنگ اما مشخص به شكل ( V ) در پشت دارد . تليله كوچك در پرواز مانند تليله شكم سياه خط بالي ، و سفيدي دو طرف دمگاهش پيداست ولي روي دم آن رنگ سفيد ديده نمي شود .
زيستگاه :
مانند تليله شكم سياه در سواحل درياها ، خورها و همچنين آبهاي داخل خشكي .
پراكندگي :
تلیله کوچک از جمله پرندگانیست که به صورت مهاجر عبوري درهمهجاي ايران ديده مي شود . زمستان را در خوزستان ، فارس و در طول سواحل جنوبي ايران مي گذراند .
تلیله دم سفید
انگليسي : Temminck’s Stint
فرانسوي : Becasseau de temminck
لاتين : Calidris Temminckii
مشخصات :
۱۴.۵ سانتيمتر ؛ رنگ پروبال اين پرنده در سطح پشتي و سينه خاكستريتر و يكدستتر از پرنده مشابهاش تليله كوچك است و از لحاظ صدا و رفتار نيز با آن متفاوت است . در پرواز خط بالي سفيد و نامشخصي دارد و شاهپرهاي كناري دمش سفيد است ( در تليله كوچك خاكستري بنظر مي رسد ) . از فاصله نزديك پاهاي قهوهاي يا سبز رنگ آن مشخص است در صورتي كه پاهاي تليله كوچك سياه مي باشد .
زيستگاه :
به ندرت در سواحل دريا و بيشتر در باتلاقها و درياچههاي پرگياه و گاهي در شورهزارها و خورها ديده ميشود
پراكندگي :
تلیله دم سفید پرندهایست که بهصورت مهاجر عبوري از پراکندگی نسبتا فراوانی برخوردار است و در همهجاي ايران ديده مي شود ، تعداد كمي از آنها زمستانها در زمينهاي پست ساحل درياي خزر و در جنوب ايران بسر مي برند .
تلیله شکم سیاه
انگليسي : Dunlin
فرانسوي : Becasseau variable
لاتين : Calidris Alpina
مشخصات :
17 سانتيمتر ؛ در تابستانها تنها تليلهاي است كه قسمت پايين سينه و شكم آن سياه است ، سطح پشتي و تارك بلوطيرنگ آن با رگهرگه سياه ، قسمت بالاي سينهاش سفيد و داراي رگههاي ظريفتري است . منقارش نسبتا دراز و نوك آن اندكي رو به پايين است . در زمستان سطح پشتي خاكستري مايل به قهوهاي رگهرگه و سطح شكمي سفيد دارد ، با رگهرگه ظريف خاكستري رنگ روي سينه و پهلوها . خط بالي سفيد و طرفين سفيد دمگاه ودمش در پرواز نسبتا مشخص است . ( تليله سفيد درزمستان با اندازه بزرگتر ، پر و بال سفيدتر و خط بالي روشنتر مشخص مي شود . تليله بلوطي در زمستان با وجود داشتن پاهاي درازتر و سطح شكمي سفيدتر ، دمگاه سفيد بهترين نشانه تشخيص آن است ) . معمولا در هنگام تغذيه قوز مي كند .
زيستگاه :
سواحل درياها ، خورها و همچنين آبهاي داخل خشكي .
پراكندگي :
تلیله شکم سیاه پرندهاي است كه بهصورت مهاجر عبوري در همهجاي ايران دیده می شود . زمستانها در زمينهاي پست خزر و سواحل جنوبي ايران ، جزاير هرمزگان نسبتا فراوان مي باشد .
تلیله بلوطی
انگليسي : Curlew Sandpiper
فرانسوي : Becasseau cocorli
لاتين : Calidris ferruginea
مشخصات :
18 سانتيمتر ؛ اين پرنده در پر و بال زادوولد بهطور كلي به رنگ قرمز آجري است . تارك و سطح پشتي آن پر از نشانههاي سياه و بلوطي ، طرفين سر ، گردن و سطح شكمي قرمز آجري روشن و قدري لكهلكه ، و دمگاهش سفيد است كه تا حدي به وسيله نوك تيره بالها پوشيده بوده ، به خوبي ديده نميشود . در زمستان اغلب همراه تليله شكم سياه ديده ميشود و خيلي شبيه آن است . ولي با داشتن دمگاه سفيد كه در پرواز كاملا اشكار مي باشد ، به خوبي از آن تشخيص داده مي شود ( دمگاه تليله شكم سياه در وسط تيره است ) . تفتوتهاي ديگر عبارت است از گردن و پاهاي درازتر ، قامت راستتر وكشيدهتر ، سينه يكدستتر و بدون لكه ( كه در پرنده نابالغ نخودي مايل به صورتي است ) ، ابروي روشنتر ، صداي متفاوت و بالاخره منقار نازكتر و بلندتر كه خميدگي متناسبي رو به پايين دارد . اما شكل منقار هميشه تعيين كنند نيست ، زيرا منقار تليله شكم سياه نيز گاهي اوقات به همينشكل است .
زيستگاه :
سواحل درياها ، خورها و همچنين آبهاي داخل خشكي .
پراكندگي :
تلیله بلوطی از جمله پرندگانیست که به صورت مهاجرعبوري از پراکندکی نسبتا خوبی برخوردار است و نیز در همه جاي ايران ديده مي شود .
تلیله سفید
انگليسي : Sanderling
فرانسوي : Becasseau sanderling
لاتين : Calidris alba
مشخصات :
20 سانتيمتر ؛ پرندهاي تقريبا سفيد ، كوچك ، فربه و بسيار فعال كه اغلب به دنبال امواج غلطان مي دود . در پرواز نوار بالي دراز و سفيد آن در زمينه بال تيرهرنگش مشخصتر از ساير پرندگان ساحلي كوچك است .دمش تيرهرنگ و كنارههاي آن سفيد مي باشد . در تابستان سطح پشتي ، سر و سينهاش بلوطي رنگ است با خالخال تقريبا سياه كه با شكم سفيد يكدست آن تضاد خاصي دارد . در زمستان بين پرندگان نظير خود از همه سفيدتر است . سر و سطح شكمي آن سفيد و در سطح پشتي خاكستري رنگ است ، با يك لكه تيره روي شانه و از فالاروپهاي با پر و بال زمستاني به وسيله بدن پُرتر ، نداشتن نوار چشمي تيره و رفتار متفاوت تشخيص داده ميشود . در زمستان ، نشانههاي تشخيص اين پرنده از تليله شكم سياه كه تيرهرنگتر مي باشد عبارت است از اندازه بزرگتر ، نوار بالي بسيار واضحتر ، و منقار كلفتتر و راست ، و در تابستان نيز سطح پشتي آن كمرنگتر از پرنده مزبور است و لكه سياه روي شكم را ندارد . پرنده نابالغ در سطح پشتي نقش شطرنجي سياه و سفيد دارد ، سر و سينهاش نخودي مايل به صورتي است .
زيستگاه :
زمستانها در سواحل ماسهاي بسر مي برد و بيشتر اوقات در كنار آب ديده مي شود . گاهي چندتايي از آنها ضمن گذر مهاجرتي ، دور از دريا ديده مي شوند .
پراكندگي :
تلیله سفید، زمستانها در سواحل ماسه ای و اغلب در کنار آب به سر می برد در ایران به صورت مهاجر عبوری، در اغلب زیستگاههای مناسب دیده شده و زمستانها در سواحل دریای خزر و سواحل جنوبی به تعداد اندک و به صورت عبوری یافت می شود .
تلیله پنجه دراز
انگلیسی : Long-toed Stint
فرانسوی : Bécasseau à longs doigts
لاتین : Calidris subminuta
مشخصات :
14 تا 16 سانتی متر که در پرواز طول بال هایش به 34 تا 36 سانتی متر می رسد . پرنده ای کوچک با پوشپر های پهلویی و سطح شکمی سفید ؛ پاهای کوتاه و باریک زرد رنگ ، دمش سفید با لبه خاکستری رنگ با یک خط ابرویی روشن . تارک ، سینه و پشت قهوه ای روشن خال خال با رگه های قهوه ای تیره مایل به سیاه است که در زمستان خاکستری به نظر می رسد پرنده نابالغ روشنتر از پرنده بالغ است . ممکن است با یلوه کوچک اشتباه شود اما ظاهر پر جثه تر ، پاهای روشن و رنگ روشنتر پر و بال آنرا از یلوه کوچک قابل تشخیص می کند .
زیستگاه :
تالاب ها و برکه های آب شیرین با عمق کم ، آب های لب شور با سواحل گلی لخت و آبزیان گیاهی . در مسیر سیلاب های رودخانه ها ، شالیزارها به دنبال شکار حشرات ، شکم پایان کوچک است . به ندرت در مناطق کوهپایه مشاهده می شود .
لانه اش را بر روی برآمدگی های زمین در میان مرداب ها در مناطق با پوشش گیاهی کوتوله گونه سالیکسو یا در مناطق باز پوشیده از چمن می سازد .
پراکندگی :
تلیله پنجه دراز پرنده ای است مهاجر ، منطقه پراکندگی گسترده آن شامل سراسر شمال ، جنوب و جنوب شرقی آسیا و استرالزی است . به صورت اتفاقی و سرگردان در غرب اروپا نیز مشاهده می شود . در ایران یکبار از چاه بهار گزارش شده است .
خانواده آبچلیک از تعداد گونههاي متعددي تشكيل شده
و به دليل دسترسي آسانتر و راحتر مطالب و عكسها ، مطالب به پنج صفحه تقسيم شده است
چنانچه اطلاعات مستند و اخبار جديدي از پراكندگي و وضعيت پرندگان ايراني در دست داريد
از طريق ارسال ایمیل ما را هم مطلع كنيد .
کلیه حقوق این وبلاگ شامل علائم و مطالب متعلق به وب سایت رسمی پرندگان ایران می باشد .
استفاده از مطالب این وبلاگ با ذکر منبع بلامانع است .
All Rights Reserved 2007-2008 © by: Iranian-birds.com
